Architecture
Lát'ọwọ́ Wikipedia, ìwé-ìmọ̀ ọ̀fẹ́
AWORAN ILÉ KÍKÓ (ARCHITECTURE)
Aworan ilé kíkó ni ogbón èkó ìjìnlè fun àwòrán ilé kíkó àti àwon ìkólé míran. Bí a bá wò ó jinlè, ilé kíkó nísè pèlú bí àwòrán gbogbo àdúgbò náà yíò ti rí. Gbogbo bí àyíká àti títí kan àga tí ó wà nínu inú nlé, bí gbogbo rè yíò se je ojú ní gèse.
Àwon ògá ilé kíkó a máa gbè èrò òkàn won jade nígbà tí àwon èròjà bá pé sílè fún àpeere:- ilè tó fèè, owó, ìmò ìjìnlè atí irínsé ìgbàlódé. Eléyìí ló maá n fa kóríyá fún won isé won yíò wunnu rí pàápàá.
A lè ní ìmò nípa ilé kíkó làti ara ohun tí afi ojú rí, fi eetí gbo àti ohun tí a rò lókàn wa, làti jé kí ile kíkó wunni lópòlopò. Nígbá mìíràn, gbogbo bí olórun se dá ilé ayé gan a máa wunmi, torínà ara ònà ilé kíkó ni.
Bí a bá se ronú a maa yàtò, eléyìí mú kí isé ilè kíkó se é wò. Isé ilé kíkó máa n fi àsà àti ìse hàn nípa bí wón ti rí ní àyé àtijó. Fún àpèerè; ilè oba ààfín kábíyèsí, ojúbo sàngó, sóósì àti béèbéè lo. Irú àwon ilé bè a máa fa òpòlopò èrò je làti kó won ní àsè àti ìse ilè wa;
Isé ilé kíkó ní ònà tí a un gbà làti kó ilé. Lára ìse ilé kíkó ní; ìsírò, yíya àwòrán, ìbójútó ilé tí a ún kó lówó. Isé ilé kíkó ní pé kí a mo iye owo tí yóò ná wa láti kólé àti bí won yóò se máa gbe tàbí lo bè.
Alábòjùtó ilé-kíkó gbódò je kí ohun tí ó fé kó dára fún àpèere; iye ènìyàn tí yóò máa gbé be ikéji èwè ni pé kó ó wúlò fún ohun tí wón bá fé se ní ibè àti bí ó se wunni loju ni ìwòn tó dára.
Isé olùkólé ni pé kí ilé àti agbègbè ti jo ojú ní gbèsè, kí ó fún àwon ènìyàn ní ìfòkàn bàlè àti àlànfíá làti lè jè kí isé wón yoo, òlùkólé gbódò ni ìmò èkó “sáyènsì” àti òpolopò ìrírí ní enú isé. Ìmò èro ayára bí àsá pàápàá ti bu ewà fún ise ilé kíkó lóde òní.
IMÒRÀN OLÙKÓLÉ ÀGBÀ
Olùkólé àgbà Vitruvius lo wì pe:
(1) Àlòpé :- ilé tí abá kó gbódò dúró nílè dáradára. Kósì ní àlòpé.
(2) Ànfààní:- Ilé tí a bá kó gbódó nilari (tàbí wúlò)
(3) Ewà:- Ilé ti a bá kó gbódò re wà lójú àwon ènìyàn.
Gégé bí “Vitruvius” se so, gbogbo olùkólé gbódò sa ipá won láti tèlé gbogbo Ìmòràn wònyí.